Geen toeristen, maar reizigers! - Egyptereis april-mei 2026

WAT! EEN! REIS! De afgelopen drie weken trokken we door Egypte: van het midden naar noord, van noord naar zuid, weer terug naar het midden, van midden naar oost en tenslotte weer terug. Opper en Neder, zo u wilt. Een jaartje geleden vroeg mijn Anneke - immer de grote vakantieplanner hier ten huize- welke grotere reis ik in 2026 graag zou willen maken. Mijn gedachten dwaalden af naar 1986: een voor mij roerig jaar dat ik in een piramidevormige doofpot wilde stoppen. Dat kon alleen door met mattie Kees een reis te boeken die ons langs een goed deel van de oudheden van de Egyptische beschaving bracht. Toffe herinneringen, maar slechts een stuk of zes foto's: de rest was gesneuveld in de ontwikkeling (letterlijk ja, zo ging dat toen). Anneke kent mijn liefde voor "ouwe stenen" en ze gunde mij deze intensieve trip. Op de laatste dag van de reis vierden we mijn 65e verjaardag, we vonden dat dit best op een gedenkwaardige plek mocht gebeuren. 

Naar Egypte, dan ben je bijna wel verplicht om met Djoser te gaan reizen: deze organisatie heeft zichzelf immers vernoemd naar de oude farao en zijn gelijknamige piramide. We gingen voor deze: 

27 april heen, 16 mei terug: een reis van momenten, een reis van eeuwigheid. 

DE GROEP

Enkelen al gespot op Schiphol (waaronder twee oude bekenden van mij: we ontdekten twee dagen vooraf dat er een gezin meereisde waarvan ik de ouders al een jaar of veertig "ken". We hebben deze drie weken uitgebreid de tijd genomen om die aanhalingstekens weg te werken: men kwam door de "Stella-sessies" steeds dichter tot elkaar). Een gemêleerde groep van 20 mensen: 10 alleengaanden en 10 samengaanden (3 paren, 1 gezin van 4), van mid-twintigers tot mid-zeventigers, de meesten overladen met reiservaring. Meerdere nationaliteiten, meerdere windstreken en toch smeedden we gaandeweg een eenheid. De warme knuffels bij het afscheid op Schiphol tekenden de goede sfeer. 

Bij groepsreizen werkt het doorgaans zo dat de een je meer ligt dan de ander, maar dat je daarnaast wel elkaars kwaliteiten kunt benutten om voor iedereen het maximale uit de reis te halen. En zo geschiedde.

VAN DAG TOT DAG

De tekst schrijf ik nog voordat ik al mijn foto's bekeken heb, ik ga derhalve een beroep doen op mijn RAMvol gestouwde geheugen. Hopelijk red ik dit allemaal zonder spieken. 

27/4: Na een overstap in Zurich landden we in de loop van de middag op Cairo Airport. Klein zoektochtje naar de man die het DJOSER-bordje omhooghield, ter plekke de e-sim ingeschakeld (voor mij was dat een eerste keer, ik wilde zo graag ook ervaren reiziger lijken) en na het handjes schudden de bus in. Op naar Cairo: we reden de Franse wijk in om ons kamp op te slaan in het mogelijk ooit glorieuze New Cosmopolitan-hotel. Eerst twee keer van kamer geswitcht, vervolgens een introductiegesprekje en een eerste armetierige maaltijd: we waren van start, we waren klaar om echt te beginnen. 

 

 

 

28/4: een van de hoogste pieken van deze reis lag meteen op de eerste volle dag. We staken de Nijl over om naar Gizeh te gaan. (Nee, nog niet daarvoor, dat komt morgen pas!). Op majestueuze wijze ontvouwde zich daar het fantastische GEM-museum: in een project van ongeveer 20 ambitieuze jaren bouwde Egypte aan een verzamelplek van haar grootste schatten. Van Alexandrië tot Aswan, alle daar gevestigde musea en grafkelders leverden een bijdrage: hun belangrijkste werken en topstukken werden overgebracht naar een hypermodern museumgebouw, dat het Grand Egyptian Museum zou gaan heten (wij mogen GEM zeggen, een terechte benaming voor een juwéél van een museum). Heus, ik ben wat gewend qua museumbezoek maar ik heb nog nóóit een dergelijke verzameling gezien: verdiepingen vol met beelden, sarcofagen, stenen, papyrustekeningen, historische boten, sieraden. Niet in foto's te vatten, deze trip through the centuries, deze walk of civilisations. Mocht u alleen naar Egypte komen om Tutanchamon te zien, zelfs dan heeft u hier een dik uur nodig om de speciaal aan hem gewijde vleugel te bekijken. Het benam ons de adem, zoveel pracht. Op de hoogste verdieping vingen we door het raam al een glimp op van de hoogtepunten van de volgende dag(en). Gelukkig herpakten we ons snel, we hadden alle concentratie nodig voor de rest van de collectie: het maakte GEM tot een van de indrukwekkendste musea die ik ooit bezocht. 

Geplet door de indrukken namen we weer plaats in de bus, die nog een klein toetje had voordat we naar het hotel reden: we reden langs de citadel waarin zich de grootse Muhammad Ali-moskee bevindt. Veel raakvlakken met de Blauwe Moskee van Istanbul IMHO, daardoor dus een visuele traktatie. Door weer: we stopten bij een kleine souk. Uitstappen en onderduiken in de levendigheid van een volkswijk die één grote markt bleek. Natuurlijk werden we met grote ogen bekeken, maar eerlijk is eerlijk: de opdringerigheid van de verkopers viel ons zeer mee. Uiteraard riep men van alles, uiteraard probeerde men het dag-inkomen te verdubbelen door ons tassen, doeken, beeldjes en dergelijke aan te smeren. Wat overheerste, was echter de reeks glimlachen die ons werden toegeworpen, meestal ook nog eens vergezeld van een "Welcome in Egypt". 

29/4: De tweede volle dag bracht voor velen van ons vervulling. Daar stonden ze dan, mooi op een rijtje in de zanderige buitengebieden van Gizeh: de piramides. Groots, indrukwekkend, kunstig: een wereldwonder. De grote, zijn twee buren en verderop de drie "dames"piramides (de koningen bouwden voor hun vrouwen een buitenhuisje, ze kregen hun eigen driehoekje verderop). 

Alle clichés zijn waar: je vraagt je af hoe ze dit ooit zo voor elkaar gekregen hebben. Hoeveel wisten ze daadwerkelijk van astronomie, van "bouwen is meer dan stenen stapelen", van transport, van gereedschap, van wiskundige figuren? Het blijven grote mysteries, die elke bezoeker van dit enorme gebied op zijn/haar eigen manier zal willen beantwoorden. Zelf hoop ik dat ik een deel daarvan nooit zal kúnnen beantwoorden, omdat dit de magie in stand houdt. Loop er maar eens een rondje omheen en u zult zien: álles is visueel, alles is gemaakt om indruk op u te maken. 

Na de wandeling om de drie grote en de drie kleine piramides uiteraard ook nog even de schitterende Sphinx in beeld krijgen. Een foto-magneet bij uitstek, zeker als het je lukt om enkele van de pira's erachter samen in beeld te brengen. Schitterend schitterend.

En dat was nog lang niet alles: hup die bus in, op naar de oudste piramide van allemaal. De trappenpiramide van Djoser, bij Sakkara, is al minstens zo indrukwekkend. Anders van vorm dan de sevenwondersclub, maar ook deze ontlokt louter loftuitingen. Men "oefende" nog, maar hier was reeds te zien waartoe gróót denken kan leiden.

30/4: En dóórrrr! Er moest nog slagroom op de taart, de kersen lagen erbij: we hadden nog twee forse piramideplekken te doen. Eerst naar het blafhete Meydoum, alwaar we de knikpiramide aanschouwden. Die heet zo- althans, dat wil de legende- omdat de bouwers eigenlijk een fraai gelijkbenig geheel wilden bouwen, maar de boel dusdanig verkeerd hadden aangevlogen dat ze beseften dat er een knik in het bouwwerk moest komen om te voorkomen dat het een volledig amorf geheel zou worden. Knikken, ja!

Deze piramide mochten we ook betreden, ik deed dat wel maar Anneke verkoos een wandeling om de naastgelegen mastaba's te verkennen. Na de hereniging trok de groep op naar "the perfect pyramid": we gingen naar het verderop in de woestijn gelegen Dasjoer. 

Plaatje hoor, ook deze was weer prachtig. Voor Anneke en mij het signaal dat we voldoende piramides hadden afgevinkt, het werd tempeltijd!

Tenslotte maakten we nog de rit naar de oude hoofdstad Memphis, alwaar in het lokale museum duidelijk te zien viel hoeveel schatten van vroeger nu een nieuw huis hebben gekregen in het GEM. Gelukkig was er nog het immense liggende beeld van Ramses II, anders hadden we toch echt een beetje medelijden gekregen met de goedwillende museummedewerkers aldaar. 

1/5: Up north! We voegden in op de snelweg om zo'n 300 km naar het noorden te rijden, op naar het aloude Alexandrië. Ooit een van de belangrijkste steden ter wereld, huisvester van een van de Sevenwonders (de toren van Pharos), huisvester van de oudste bibliotheek ter wereld (genadeloos aan de vlammen ten prooi gevallen) maar uiteindelijk door elkaar geschud en grotendeels ingestort door aardbevingen en tsunami's. Geen nood, er is nog veel te zien: de catacomben van Kom El Shoqafa bijvoorbeeld, waar de gegoede burgerij een eeuwige slaapplek kon kopen. Stel je er geen Palermo bij voor, maar toch was het best interessant om tot de keurig begrensde laatste rustplaatsen af te dalen. 

Next stop: de toren van Pompeius in het voormalige Serapeion: ook al een ingestort tempelcomplex! Heel het complex? Nee, één pilaar houdt dapper stand! Fotogenieke plek, zeker als je weet dat hier dus ergens die mega-bibliotheek gestaan moet hebben. Op naar het hotel nu, een plek die eigenlijk net zo'n mysterieus gangenstelsel kende als eerdergenoemde complexen. Maar hier moesten wij dan tussendoor sluipen om onze slaapplek te vinden. Dat lukte, vlakbij het desolate zwembad en het totaal verlaten restaurant. Voor geen kleintje vervaard wij, dus vonden we een Stella-plek in het nabijgelegen Sheraton.

2/5: Een stuk interessanter, althans voor mij, was het eerste reisdoel van de volgende dag. Op naar het fort van Alexandrië, beter bekend als de Qaitbay-citadel: prachtig gelegen aan het havenhoofd met binnenin - naast de goed geconserveerde gangen en kamers- heel veel aandacht voor de diepzeevondsten van bovengenoemde ingestorte vuurtoren. Mijn gedachten gingen op de loop: een van de oude zeven wereldwonderen (CHECK!), waarvan dermate veel restanten zijn gevonden dat je al snel beseft hoe énorm die toren en haar fundamenten moeten zijn geweest. Vul in en kleur de plaatjes! Ik verliet de citadel met een verlicht hoofd, ik werd even één met stokoude geschiedenis. Geschiedenis die je gewoon kon pakken, die je kon (maar niet mócht) voelen.

Op naar de bieb! De nieuwe weliswaar. Na de allesverzengende brand restte alleen nog de reputatie van de bibliotheek van Alexandrië. Het bleek genoeg om de eerzuchtige Egyptenaren ertoe te zetten een nieuw gebouw neer te zetten om enige troost te bieden: het werd uiteindelijk een "voer voor architecten" gebouw dat adembenemend mooi is opgezet: een split-level bibliotheek met op elke vloer een andere type boekwerk dat daar wél ingekeken kan worden maar dat níét wordt uitgeleend. U begrijpt: het is een ontmoetingsplaats voor studenten en andere leergierigen, een heerlijk wespennest van kennis en kunde. Enorm inspirerend dit.

We maakten een paar sprongen in de tijd door naar het Kom El Deka amfitheater te rijden. Nou ja, het bleek uiteindelijk een complete stad die daar uitgegraven lag, maar de nadruk lag toch op het theater. Wat is dat toch een sterke visual, zo'n halfrond theater. Fotomomentjes all over.

3/5 : Via een bezoek aan het Alexandria Museum of Art vingen we aan het eind van de ochtend de terugrit naar Cairo aan. Daar brachten we enkele nutteloze, doch alsnog vermakelijke uren door op een onwelriekend perron, alles om te wachten op de nachttrein die ons naar Aswan zou brengen. Een helletocht werd het, maar goed: we waren de volgende ochtend wel diepdiepdiep in het zuiden. Dat mocht blijkbaar wat kosten (de nachtrust in ieder geval).

4/5: Van mijn bezoek aan deze stad 40 jaar geleden herinnerde ik me nog dat de Nijl er zoveel meer is dan alleen maar een brede stroom: stroomversnellingen, eilanden, feloeka's. We bleken destijds een stuk hoger te zitten op de oostoever, waardoor ik dat beeld blijkbaar heb vastgehouden. Nu zaten we in een - weliswaar goed- hotel direct aan de Nijl, waardoor van dat oude beeld niets overbleef. Echter, we gingen wel diverse vaartochtjes doen, dus ik zou vast nog wel één en ander te zien krijgen. 

Eerste boottrip ging naar Philae, het ooit verdronken eiland (die stoute Aswan-dam toch) dat steen voor steen werd afgebroken en verderop op het droge werd herbouwd. Gelukkig maar, want de schitterende tempel van Isis was een lust voor het oog. De lessen van leermeester/reisgids Ahmed verdiepten zich, de informatie werd pittiger en uitgebreider en kende uiteindelijk zelfs overhoringen. Zelf zou ik een examen dit keer niet gehaald hebben maar ik zou inmiddels toch aardig wat goden en farao's kunnen benoemen, enkele hieroglyfica kunnen "lezen" en een stukje van de cartouches kunnen verklaren. 

Ietsje verderop, ik noemde hem al, ligt de Aswan-dam. Destijds een architectonisch kunstwerkje: onderaan haast een kilometer breed is ie in de Nijl gelegd om paal en perk te stellen aan de periodieke overstromingen van de Nijl. Met de bouw ontstond het Nasser-meer, dat nu ook gebruikt blijkt te worden om irrigatiekanalen aan te leggen richting de Westelijke Woestijn (aka Libische Woestijn). Hierdoor is Egypte in staat om de gortdroge woestijn in delen om te bouwen tot landbouwgrond én tot nieuwe steden. Men wordt slimmer, men wordt voortvarender: het is een manier om de alom oprukkende woestijn een halt toe te roepen en het zelfs tot nut van het algemeen in te zetten (ik weet het, propaganda met je panda, maar feit is wel dat er nu wel iets gebeurt met deze Middenoosten-variant van ons Flevoland). 

5/5 Ik stond op met enige spanning in mijn broekje. Want vandaag zou ik een omissie van 40 jaar geleden kunnen wegpoetsen: drie uur in de bus, zuidwestwaarts richting de Sudanese grens. Daar, namelijk, zou ik eindelijk Abu Simbel gaan zien. De kolossale beelden, de respectievelijke tempels van Ramses II en die van zijn vrouw Nefertete: had ik al "adembenemend" gezegd? Manmanman, wat was dit mooi. Mijn vrouw zei op de terugreis (weer drie uur in de bus): 'Zo, jij kunt naar huis. Jij hebt gezien wat je wilde zien!". Which was a fact, maar ik bleef toch nog maar effe.

6/5 Als het u na het lezen van bovenstaande net zo duizelt als het ons op dat moment deed, besef dan dat we vanaf hier iets anders met het reistempo om gingen. Vandaag geen tempels, nee, bootje varen! Drie uur op een feloeka, die door matige communicatie gewoon een stuk of vijf van die uren werden. Lekker rustgevend: beetje liggen, beetje turen, fotootje zus, fotootje zo. Happie eten aan de andere oever, het kon wel effe zo. Voor de diehards was er nog een tochtje naar de botanische tuin op Kitchener Island, maar ik besloot de enigszins getergde darmstreek enige rust te geven. Dat hielp, ik was in anderhalve dag van de "vloek van de farao" verlost.

7/5 We zaten diep in het zuiden. En we moesten terug, terug naar het midden van het land. Gelukkig was daarvoor een prachtige route uitgestippeld. We zouden eind van de middag Luxor echt wel bereiken, maar we mochten daarvóór nog langs twee schitterende tempelcomplexen. De eerste stop was Kom Ombo, waar we de tempel binnenstapten die gewijd was aan twee dierlijke goden: Horus (de vogelgod) en Sobek (de krokodillengod). Het was weliswaar een aardig deel "meer van hetzelfde" van wat we al gezien hadden (hiëroglyfen, wandtekeningen, cartouches, beelden, tempeltjetempeltje) maar na de wat afknappende vaartocht van de dag ervoor ging dit er weer in als Gods woord in een ouderling. En dan moest de nóg fraaiere tempel van Edfu nog komen: ook die was gewijd aan Horus maar was nog weer een slagje groter en mooier dan de eerdere. Het was warm, straf warm, dus Anneke en ik zaten iets eerder aan de mint tea dan de anderen. Maar genieten, dat deden we volop.
Hup, de bus in: naar Luxor! Hotel áán de Nijl, zwembadje, massage voor de dame, koud drankje beStella, we gingen het hier wel vinden!

8/5 Pontje over, de Vallei der Koningen binnen handbereik. Eerst moest ik een gelofte inlossen: 40 jaar geleden was ik met maatje Kees óók bij de tempel van Hatsjepsoet, maar die was toen afgesloten wegens onderhoud. Nou ja, afgesloten: er liep wel een meneer rond die "toevallig" sleutels had en die ons "toevallig" wel binnen wilde laten. Hij wenkte ons met de kreet "He psssst, Hatsepsut!", een uitdrukking die bij ons in 40 jaar niet in ongerede is geraakt. U snapt: ik moest de eerste vrouwelijke farao de groeten doen van mijn mattie. Which i did. 

De tempel is uitermate fraai gerenoveerd en trekt derhalve horden toeristen. Veel van die rondtrekkende groepen kom je een halfuurtje later wéér tegen, als je de daadwerkelijk Vallei der Koningen betreedt: een verzamelplaats van koningsgraven waarbij de ene wat beter is geconserveerd dan de andere (en waarbij de ene ook iets populairder is dan de andere: hup, iedereen naar Toet!). Wij bezochten er drie, we kochten ons niet in voor de wat exclusievere overige tempels. Dit was me al fraai genoeg!

Op de weg terug nog even rap uit de bus voor een stop bij de Kolossen van Memnon, om deze bijzondere dag even lekker af te toppen.

9/5 Karnakken! Kent u die uitdrukking? Wij deden het in ieder geval: met de bus naar het forse tempelcomplex van Karnak, ook wel gekend als de Amon-tempel. We waren niet de enigen, maar de pret wilde op geen enkele manier drukken: de ene tempel werd omzuild door de andere, een stuk of zeven op rij. Prachtige zuilenrijen, obelisken, de gliefies en de touches er weer tussendoor. Schitterend, schitterend, maar ook wel heel veel. 

Begin van de avond deden we een wandeling naar de andere kant van de Sfinxenlaan. Anders gezegd: we liepen naar de schitterend verlichte tempel van Luxor. Je kon de Triomfmars van Verdi bijna hóren. 

   

 

10/5 Zwemmen, lezen (ik moest en zou ook mijn tweede boek uit hebben deze reis). Later op de dag nog even naar het Luxor Museum gelopen: klein maar fijn zeg, deze. Ook hier was weer veel materieel afgestaan aan het GEM, maar wat men had behouden stond op een fenomenale manier uitgelicht in de zalen. Smooi!
Tussendoor een paar keer naar de apotheek, want nu had Anneke te lijden onder die verdomde farao-belly. Ze nam een dag rust, deed weinig tot niets en wist zich daarmee op tijd op te richten om de volgende dag weer mee te kunnen reizen.

11/5 Al het - tamelijk uitgebreide- bovenstaande begeeft zich tussen de oudheden, daar moet je tegen kunnen. De medereizigers konden dat, je boekt niet voor niets een reis als deze. Maar toch, maar toch: we moesten gas terugnemen na deze twee langdurige sprint-weken. De bus bracht ons oostwaarts: we reden langs de Rode Zee naar een eenzaam afgelegen gated community: een resort! Wij! In een resort! 
Zwemmen, lezen, buffetbuffelen, Stella slempen en verder zien we wel weer. 


12/5 Helemaal full Russian gingen we niet hoor, want de volgende dag al pakten we de bus naar Hurghada (uurtje verderop) om daar op een boot te stappen. Geen duikers in onze groep, wel een brat snorkelaars en een enkele zwemmer (Bert zei de gek). De hele dag dobberen op en in de Rode Zee, gewoon verbrand op de rug terwijl ik toch echt de hele dag onder het schaduwdak heb gezeten. We prezen ons gelukkig dat we niet twee weken lang in deze omgeving moesten blijven, een zo'n dagje was mooi genoeg. 

13/5 Nog een dagje resort. En ja hoor, (tweede) boek uit! Dat kwam voornamelijk doordat ik die dag op een strandbedje lag, af en toe het zwembad in dook en voor de rest de aandacht richtte op cryptogram en kruiswoord. Anneke dook nog twee keer de branding in met gehuurde snorkel-apparatuur, ik vond het moedig. 
De avondpilsploeg werd met de dag groter, de ober keek apentrots naar ons: hij had dit keer....KOUD bier! "Die zal deugen!" zegt mijn broer dan. En ik dat maar onderschrijven.

14/5 Tja. Als je je zo diep een land in begeeft, komt er op een gegeven moment een dag dat je de lange reis terug weer moet maken. Acht uur in de bus, onderbreking hier en daar, maar eind van de middag bereikten we dan toch weer onze geliefde Franse wijk in Cairo. Om embolie te voorkomen, moesten we wel even lopen. En verdomd, kwamen we toch wéér bij Cafe Riche uit! Voor de vorm toch nog wat te eten besteld (acht Spaghetti bolognese, aub!), kouwe klets achterover gooien en hup, dat was me dag wel weer. 

  

 

15/5 Een volle dag in Cairo restte ons nog. Dat gaf ons mooi de gelegenheid het verweesde "Old Egyptian Museum" aan het Tahrirplein een bezoek te brengen. Vergane glorie inmiddels, niet al te best schoongehouden ook, maar toch: je zag hoe mooi dit geweest was (en hoe ik het 40 jaar geleden ook aanschouwde). Nog steeds kruis je de gangen vol sarcofagen, zie je de mummies (hi there, Yuya en Thuya) en hun gouden chariot, nog steeds zie je hoe prachtig dit gebouw de eervolle geschiedenis van gans Egypte wist te etaleren. 

De bus reed ons vervolgens de Koptische wijk in, een pantheon van verschillende religieuze gebouwen dat via gangen en muren doorwaadbaar was. Fraai, indrukwekkend, fotogeniek ook. 

  

Door naar de Islamitische kant van de stad: de bazaar! Lekker schreeuwen, lekker handelen, lekker toeteren, lekker lawaai. Maar toch he, het is smullen om daar doorheen te kunnen lopen zonder dat je de verplichting voelt om iets te kopen. Geen enkele onveiligheid, gewoon mensen die hun dagelijkse ding doen en wij mogen daar dan onze neus in steken. Het was een fijne afsluiter.
Een heerlijk gezamenlijk diner bij de Libanees, daarna terug naar het hotel om onze reisleider een geschenk aan te bieden. Het werd een klein feestje, mede door de voordracht van de flamboyante Kathleen 
 

16/5 Nou ja, afsluiter: we gingen op de laatste dag toch nog even snel een museumpje pakken (het Museum of Islamic Art). Een hele fijne wandeling, maar mogelijk voor ons toch een museumpje te veel. Leuk, zesminnetje.

Toen nog even snel naar de patisserie want ik verjaarde die ochtend. 65, ik durfde er vroeger nooit van te dromen, maar nu ik er eenmaal was aanbeland diende het geleefd te worden. Taart voor de groep dus. Zij zingen, ik uitdelen. Voor mij was het een toefje op de ..eh..tja.eeh..taart die deze reis voor ons was. Prachtige intensieve weken, een vracht aan indrukken en een heerlijke reeks fijne mensen om je heen. 

Huiswaarts, Djosers! Yalla Yalla!

NB: tijdens de diverse busritten bouwde ik een playlistje op dat zich qua muziekkeuze louter liet inspireren door de gebeurtenissen en de plekken van die dagen. De titel ontstond doordat ik in diezelfde bus een boek las over een getormenteerd zigeunermeisje. Dan krijg je dat!

Hoor "Egypsy": Playlist Egypte Reis

NB2: Mensen die mij kennen, weten dat ik dit verhaaltje ook schrijf voor mijn eigen registers. Als herinneringen vervagen, kan ik altijd even teruglezen. Om die reden bestaat ook de mogelijkheid dat ik hier nog foto's ga vervangen, vooralsnog beperk ik me tot met de telefoon gemaakte foto's.